1. Camera giám sát trở thành nguồn dữ liệu trong các hoạt động tình báo
Theo nội dung được The Wall Street Journal phản ánh, camera kết nối Internet không còn chỉ phục vụ nhu cầu quan sát tại nhà ở, văn phòng hay khu vực công cộng. Trong một số trường hợp, hình ảnh từ những thiết bị này có thể bị khai thác để theo dõi hoạt động tại các khu vực nhạy cảm.
Một trường hợp được đề cập là camera đặt tại một trang trại ở miền Bắc Israel. Chủ sở hữu phát hiện giao diện camera bất thường và sau đó được cơ quan an ninh mạng xác định thiết bị đã bị truy cập trái phép. Vị trí và góc quan sát của camera vô tình cung cấp hình ảnh về hoạt động của lực lượng an ninh gần khu vực biên giới.
Bên cạnh đó, các hoạt động xâm nhập camera cũng được ghi nhận trong xung đột Nga – Ukraine. Một số hệ thống camera dân dụng và camera giám sát khu vực công cộng bị khai thác nhằm theo dõi cơ sở hạ tầng, hoạt động di chuyển và các vị trí có ý nghĩa chiến lược.
Theo ước tính được các chuyên gia an ninh mạng S-RM đề cập trong bài viết, thế giới hiện có khoảng 1,2 tỷ camera kết nối Internet. Quy mô lớn này cho thấy lượng dữ liệu hình ảnh có thể trở thành mục tiêu khai thác nếu thiết bị không được bảo vệ đúng cách.
2. Vì sao camera IP có thể trở thành mục tiêu tấn công?
Camera IP thường được kết nối với mạng nội bộ, ứng dụng quản lý hoặc nền tảng lưu trữ đám mây để hỗ trợ giám sát từ xa. Khả năng kết nối này mang lại nhiều tiện ích, nhưng cũng làm tăng nguy cơ mất an toàn thông tin nếu cấu hình và quản lý thiết bị không phù hợp.
Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:
Mật khẩu mặc định hoặc yếu: Thiết bị không được thay đổi thông tin đăng nhập ban đầu hoặc sử dụng mật khẩu dễ đoán có nguy cơ bị truy cập trái phép.
Phần mềm và Firmware lỗi thời: Những thiết bị chưa được cập nhật có thể tiếp tục tồn tại các lỗ hổng bảo mật đã được nhà sản xuất khắc phục trong phiên bản mới.
Cấu hình mạng thiếu an toàn: Việc mở quyền truy cập từ Internet hoặc sử dụng các dịch vụ mạng không cần thiết có thể làm tăng nguy cơ thiết bị bị tiếp cận trái phép.
Quản lý thiết bị chưa chặt chẽ: Nhiều hệ thống camera được lắp đặt và vận hành mà chưa có quy trình kiểm kê, phân quyền, theo dõi truy cập và bảo trì bảo mật định kỳ.
Đáng chú ý, bài phân tích của WIRED ngày 06/03/2026 cũng đề cập đến các nỗ lực khai thác những lỗ hổng từng được công bố và khắc phục trên một số dòng camera. Điều này cho thấy việc nhà sản xuất phát hành bản cập nhật không đồng nghĩa mọi thiết bị trên thực tế đều đã được cập nhật.
3. AI làm gia tăng rủi ro khai thác dữ liệu camera
Một yếu tố đáng chú ý trong các hoạt động tấn công mạng hiện nay là sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI).
Nếu trước đây việc theo dõi một lượng lớn video đòi hỏi nhiều thời gian và nhân lực, các công cụ phân tích hình ảnh có thể hỗ trợ xử lý dữ liệu với quy mô lớn hơn.
AI có khả năng hỗ trợ phân tích hình ảnh, nhận diện phương tiện, phát hiện chuyển động và tìm kiếm những dấu hiệu đáng chú ý trong các luồng video.
Khi dữ liệu camera bị truy cập trái phép, những khả năng này có thể làm gia tăng giá trị khai thác của nguồn hình ảnh bị lộ. Một thiết bị camera đơn lẻ có thể cung cấp thông tin về không gian, thời gian và hoạt động diễn ra tại khu vực được quan sát.
Điều này cho thấy rủi ro an ninh không chỉ nằm ở việc mất quyền kiểm soát thiết bị mà còn liên quan đến quyền riêng tư và an toàn dữ liệu hình ảnh.
4. Những biện pháp cần thiết để bảo vệ hệ thống CCTV
Trước các nguy cơ trên, việc bảo mật camera cần được xem là một phần quan trọng trong quá trình thiết kế, triển khai và vận hành hệ thống giám sát.
Theo khuyến nghị của Cơ quan An ninh mạng Singapore (CSA), các tổ chức và người sử dụng cần chú trọng những biện pháp sau:
-
Thay đổi mật khẩu mặc định: Sử dụng mật khẩu mạnh, riêng biệt cho từng thiết bị và bật xác thực đa yếu tố nếu được hỗ trợ.
-
Cập nhật Firmware định kỳ: Kiểm tra thông báo từ nhà sản xuất và cài đặt các bản cập nhật bảo mật phù hợp.
-
Kiểm soát kết nối Internet: Chỉ cho phép những thiết bị thực sự cần thiết kết nối Internet; hạn chế các dịch vụ truy cập không sử dụng.
-
Phân quyền quản trị: Chỉ cấp quyền truy cập cho người có trách nhiệm, tránh sử dụng chung một tài khoản quản trị.
-
Theo dõi hoạt động hệ thống: Kiểm tra lịch sử đăng nhập, các cảnh báo bất thường và tình trạng hoạt động của thiết bị.
-
Lựa chọn thiết bị có hỗ trợ bảo mật: Ưu tiên sản phẩm từ nhà sản xuất có chính sách cập nhật Firmware và hỗ trợ xử lý lỗ hổng rõ ràng.
Ngoài ra, đối với hệ thống CCTV tại doanh nghiệp, cần có quy trình quản lý tập trung, kiểm kê thiết bị và phối hợp giữa bộ phận kỹ thuật camera với bộ phận phụ trách công nghệ thông tin.
5. Bảo mật mạng trở thành tiêu chí quan trọng khi triển khai hệ thống camera
Sự gia tăng các vụ xâm nhập camera kết nối Internet cho thấy hiệu quả của hệ thống CCTV không nên chỉ được đánh giá qua độ phân giải, góc quan sát hay khả năng ghi hình.
Một hệ thống giám sát hiệu quả cần đồng thời đáp ứng các yêu cầu về chất lượng hình ảnh, tính ổn định, khả năng quản lý và an toàn thông tin.
Đối với doanh nghiệp, nhà máy, trung tâm thương mại và các công trình có quy mô lớn, việc lựa chọn thiết bị phù hợp cần đi kèm phương án thiết kế mạng, phân quyền truy cập, cập nhật phần mềm và bảo trì định kỳ.
An ninh vật lý và an ninh mạng ngày càng có mối liên hệ chặt chẽ. Camera có thể giúp bảo vệ một công trình, nhưng nếu không được bảo mật đúng cách, chính thiết bị đó cũng có thể trở thành điểm yếu trong toàn bộ hệ thống.
IDLINKS sẽ tiếp tục cập nhật những xu hướng công nghệ CCTV, giải pháp giám sát thông minh và các vấn đề an ninh mạng đáng chú ý trên thế giới.